alçaltmaq

f.
1. Alçaq etmək, boyunu qısaltmaq, hündürlüyünü azaltmaq; gödəltmək. Hasarı alçaltmaq. Pəncərə yerini alçaltmaq. Stolun qıçlarını alçaltmaq. Damı alçaltmaq.
2. məc. Birinin vəzifəsini, rütbəsini aşağı salmaq, daha aşağı vəzifəyə keçirmək. Vəzifəsini alçaltmaq. Qulluğunu alçaltmaq.
3. məc. Hörmətdən salmaq, heysiyyətini, mənliyini təhqir etmək. Özünü alçaltmaq. – «Aydın», «Oqtay Eloğlu» (pyesləri) . . insanı alçaldan, məğrur qəhrəmanları bir heç dərəcəsinə endirən, təmiz və pak məhəbbətləri pozub solduran mühitin çəngindən qurtarmaq yolunu göstərə bilərdi. M. İ.. Əgər sən varsansa. . . Keçib özündən; Özünü bu qədər alçaltmaq nədir? B. V.. Sən sözü alçaltdın özündən əvvəl; Alçaltdın bir ağız afərin üçün. M. Araz.
4. Pisləşdirmək, xarablaşdırmaq, aşağı salmaq. Məhsulun keyfiyyətini alçaltmaq.
5. Azaltmaq, aşağı salmaq, zəiflətmək. Səsini alçaltmaq. Tonu alçaltmaq. – Cavahir sanki qızının <Ağcanın> eşidəcəyindən ehtiyat edərək səsini alçaltdı. İ. Məlikzadə.

Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti. 2009.

Look at other dictionaries:

  • alçaltma — «Alçaltmaq»dan f. is …   Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

  • ayaq — 1. is. 1. İnsan və heyvanın yeriməsinə xidmət edən bədən üzvü. Balaca ayaq. Qarın üstündə heyvan ayağının izi var. Ayaq barmaqları. – Təkərlərin səsi, atların ayaqlarının tappıltısı meşələrə səs salırdı. N. N.. Fərraşlar Məşədi Həsəni yıxıb… …   Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

  • təhqir — is. <ər.> Heysiyyətini alçaltma, mənliyinə toxunma, şərəfsiz etmə; həqarət, alçalma, alçaltma. <Xəyyam:> Xəyyamə nə lazımdı ki, zəncir; Onsuz da köləndir, bu nə təhqir? H. C.. <Qulu:> Mən belə təhqirlərə dözə bilmərəm. İ. Ə..… …   Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

  • alçalmaq — f. 1. Aşağı düşmək, gödəlmək, boyu qısalmaq. Çayın kənarı seldən alçalmışdır. // Enmək, aşağı salınmaq. Əziz qonaq pilləkənlərdən qalxdıqca onun intizarında duran başlar da alçalırdı. M. S. O.. 2. Azalmaq, zəifləmək, düşmək. Səsi alçalmaq.… …   Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

  • alçaqlandırmaq — bax alçaltmaq …   Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

  • aşağılatmaq — f. 1. Aşağı salmaq, endirmək, azaltmaq, salmaq, düşürmək. 2. məc. Alçaltmaq, kiçiltmək. Vəzifəsini aşağılatmaq. Gərək özünü aşağılatmayaydı …   Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

  • bemul — <ital.> mus. Səsi yarım ton alçaltmaq üçün not işarəsi …   Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

  • bihörmət — sif. və zərf <fars. bi. . . və ər. hürmət> Hörmətsiz. <Səadət xanım:> Bağışlayın, əgər məndən bihörmət iş baş vermişsə, üzr istəyirəm. . . M. C.. Bihörmət etmək – hörmətdən salmaq, biabır etmək, alçaltmaq. <Bədircahan bəyim:> A… …   Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

  • bəmləşdirmək — f. mus. Alçaq səslə (bəmlə) çalmaq, səsini alçaltmaq …   Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

  • düşürmək — f. 1. Bir şeyi götürərək və ya başqa vasitə ilə aşağı endirmək, aşağı salmaq. Kitabları aşağı düşürmək lazımdır. – <Qadın:> Yox! Yalvarıram sənə! Amandır! Bu evdə mənə o qəndildən başqa bir şey lazım deyil; qurbanın olum, de ki, onu düşürüb …   Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

Share the article and excerpts

Direct link
Do a right-click on the link above
and select “Copy Link”

We are using cookies for the best presentation of our site. Continuing to use this site, you agree with this.